Doesburg

Het Arsenaal

Het Arsenaal aan de Kloosterstraat in Doesburg is een markant gebouw met een lange en veelzijdige geschiedenis. Oorspronkelijk onderdeel van een middeleeuws kloostercomplex, heeft het pand in de loop der tijd verschillende functies vervuld.

Doesburg

Arsenaal

Midden in het centrum van Doesburg, aan de Kloosterstraat 15, ligt het imposante gebouw dat bekend staat als het Arsenaal. Het gebouw is ruim 33 meter lang en 9 meter breed en heeft drie bouwlagen en een kelder. In zijn lange geschiedenis heeft dit gebouw vele uiteenlopende functies gehad.

Oorspronkelijk maakte het gebouw onderdeel uit van het Grote Convent, ofwel het Convent van St. Maria Opten Grave. Ook de huidige Kloosterkazerne behoorde tot dit kloostercomplex. Het is niet bekend in welk jaar het complex is gebouwd, maar waarschijnlijk is de bouw begonnen kort na het jaar 1343, toen graaf Reinout II van Gelre de stad Doesburg toestemming gaf om in zuidelijke richting uit te breiden. Deze datering sluit goed aan bij de gebruikte materialen en bouwstijl. Het convent werd bovenop de 13-eeuwse stadsgracht gebouwd. Opgravingen in de kelder van het Arsenaal hebben dit bevestigd.

In 1965 werd het Arsenaal op de landelijke lijst van beschermde monumenten geplaatst. Een grondige en noodzakelijke restauratie liet echter nog vele jaren op zich wachten. De diverse eigenaren en gebruikers hadden in de loop der eeuwen het gebouw diverse malen aangepast, zowel aan de buitenkant als aan de binnenkant. De periode dat het gebouw in gebruik was als Arsenaal heeft de meeste sporen achtergelaten. In deze tijd is de indeling veranderd en de constructie versterkt om ervoor te zorgen dat het gebouw geschikt was voor de opslag van zware goederen.

Nadat de militairen het Arsenaal verlieten, is in de jaren erna weinig meer aan het pand gedaan, behalve de hoogstnoodzakelijke werkzaamheden om het gebouw wind- en waterdicht te houden. Zelfs de beschadigingen die door de Tweede Wereldoorlog waren veroorzaakt werden niet afdoende gerepareerd. Tijdens de bevrijding liep vooral het dak schade op, maar restauratie bleef uit omdat het leidekkersbedrijf de klus niet wilde aannemen: “De goten van het gebouw zijn te slecht. Wij kunnen hier ons personeel niet laten werken, dit is te gevaarlijk”.

Bronnen

Haans, Frank, Monumentengids Doesburg (Utrecht 2008) 181-182 (bibliotheekcollectie SALD 8159)
Stichting Stadsherstel Doesburg, Gemeente Doesburg, Bouwhistorisch onderzoek en waardebepaling van “het arsenaal”, Kloosterstraat 15 te Doesburg (Nijmegen 2004)
Petersen, J.W., De nadagen van het Arsenaal te Doesburg in: Monumentenvereniging 15 april 1945, Doesborgh Nieuws, 53, november 2006, pagina 16-22
Documentatiecollectie gemeente Doesburg, inv. nr. 262 en 1104
Secretariearchief gemeente Doesburg 1936-1990, inv. nr. 646
http://www.bouwbedrijfhoffman.nl/projecten/herbestemming/arsenaal-doesburg d.d. 06-07-2016